Trafik ve Çevre Bilgisi Kısa Ders Notları

[crazy_devil]

A) Genel Tarifler

TRAF?K : Yayalar?n ve araçlar?n karayollar? üzerindeki hal ve hareketleridir.
KARAYOLU (YOL) : Trafik için, kamunun yararlanmas?na aç?k olan arazi ?eridi, köprüler ve alanlard?r.
GEç?? ÜSTÜNLÜ?Ü : Görev s?ras?nda, belirli araç sürücülerinin can ve mal güvenli?ini tehlikeye sokmamak ?art? ile trafik ?s?tlama ve yasaklar?na ba?l? olmamalar?d?r.
GEç?? HAKKI : Yayalar?n veya araç kullananlar?n, yolu kullanmak s?ras?ndaki öncelik hakk?d?r.
DURMA : Her türlü trafik zorunluluklar? d???nda araçlar?n insan indirmek ve bindirmek, e?ya yüklemek, bo?altmak veya beklemek amac?yla k?sa süre için durdurulmas?d?r.
PARK ETME : Araçlar?n, durdurma ve duraklamas? gereken haller d???nda b?rak?lmas?d?r

B) Karayolu ?le ?lgili Tarifler:

?K? YÖNLÜ KARAYOLU : Ta??t yolunun her iki yöndeki ta??t trafi?i için kullan?ld??? karayoludur.
TEK YÖNLÜ KARAYOLU : Ta??t yolunun yanl?z bir yöndeki ta??t trafi?i için kullan?ld??? karayoludur.
BÖLÜNMÜ? KARAYOLU : Bir yöndeki trafi?e ait ta??t yolunun bir ay?r?c? ile belirli ?ekilde di?er ta??t yolundan ayr?lmas? ile meydana gelen karayoludur.
ER??ME KONTROLLÜ KARAYOLU (Otoyol - Ekspresyol) : Özellikle transit trafi?e tahsis edilen, belirli yerle ve ?artlar d???nda giri? ve ç?k???n yasakland???, yaya, hayvan ve motorsuz araçlar?n giremedi?i, ancak izinli motorlu araçlar?n yararland??? ve trafi?in özel kontrole tabi tutuldu?u karayoludur.
GEç?? YOLU : Araçlar?n bir mülke girip ç?kmas? için yap?lm?? olan karayolu üzerinde bulunan k?sm?d?r.
BA?LANTI YOLU : Bir kav?ak yak?n?nda karayolu ta??t yollar?n?n birbirine ba?lanmas?n? sa?layan, kav?ak alan? d???nda bulunan karayoludur.
BANKET : Yaya yolu ayr?lmam?? karayolunda, ta??t yolu kenar? ile ?evba?? veya hendek iç üst kenar? aras?nda kalan ve ola?an olarak yayalar?n ve hayvanlar?n kullanaca??, zorunlu hallerde de araçlar?n faydalanabilece?i k?s?md?r.
PLATFORM : Karayolunun, ta??t yolu (kaplama) ile yaya yolu (kald?r?m) veya banketinden olu?an k?sm?d?r.
KAV?AK : ?ki veya daha fazla karayolunun kesi?mesi veya birle?mesi ile olu?an ortak aland?r.
TAL? YOL : Genel olarak üzerindeki trafik yo?unlu?u bak?m?ndan ba?land??? yoldan daha az önemde olan yoldur.
ANAYOL : Ana trafi?e aç?k olan ve bunu kesen karayolundaki trafi?in bu yolu geçerken veya bu yola girerken, ilk geçi? hakk?n? vermesi gerekti?i i?aretlerle belirlenmi? karayoludur.
OKUL GEç?D? : Genel olarak okul öncesi, ilk ö?retim ve orta dereceli okullar?n çevresinde özellikle ö?rencilerin geçmesi için ta??t yolundan ayr?lm?? ve trafik i?aretiyle belirlenmi? aland?r.
DEM?RYOLU GEç?D? (Hemzemin geçit) : Karayolu ile demiryolunun ayn? seviyede kesi?ti?i bariyerli veya bariyersiz geçitlerdir

C) Araçlara ?li?kin Tan?mlar:

OTOMOB?L : Yap?s? itibariyle, sürücüsünden ba?ka en çok yedi oturma yeri olan ve insan ta??mak için imal edilmi? bulunan motorlu ta??tt?r. Bunlardan taksimetre veya tarife ile yolcu ta??yanlara "taksi otomobil", adam ba??na ücretle yolcu ta??yanlara "dolmu? otomobil" denir.
M?N?BÜS : Yap?s? itibariyle, sürücüsünden ba?ka sekiz ile ondört oturma yeri olan ve insan ta??mak için imal edilmi? bulunan motorlu ta??tt?r.
OTOBÜS : Yap?s? itibariyle, sürücüsünden ba?ka en az onbe? oturma yeri olan ve insan ta??mak için imal edilmi? bulunan motorlu ta??tt?r. Troleybüsler de bu s?n?fa girer.
KAMYONET : ?zin verilebilen azami yüklü a??rl??? 3500 kg.'? geçmeyen ve yük ta??mak için imal edilmi? motorlu ta??tt?r.
KAMYON : ?zin verilebilen azami yüklü a??rl??? 3500 kg.'dan fazla olan ve yük ta??mak için imal edilmi? motorlu ta??tlard?r.
çEK?C? : Romörk ve yar? romörklar? çekmek için imal edilmi? olan ve yük ta??mayan motorlu ta??tlard?r.
ARAZ? TA?ITI : Krayollar?nda yolcu ve yük ta??yabilecek ?ekilde imal edilmi? olmakla beraber, bütün tekerlekleri motordan güç alan ya da alabilen motorlu ta??tt?r.
GABAR? : Araçlar?n, yüklü veya yüksüz olarak karayolunda güvenli seyirlerini temin amac? ile uzunluk, geni?lik ve yüksekliklerini belirleyen ölçüdür. (Geni?lik:2,5 m ; Yükseklik:4 m)
AZAM? A?IRLIK : Ta??t?n güvenle ta??yabilece?i azami yüklü a??rl???.
D?NG?L A?IRLI?I :Araçta ayn? dingile ba?l? tekerleklerden, karayolu yap?s?na aktar?lan a??rl?kt?r. (Tek dingil: 10 ton, iki dingil 18 ton)

YOL ç?ZG?LER?


KESIK çIZGI
Kesikli yol çizgisi görüsü açik,düz yol kesimlerine çizilir.Bu çizgi boyunca kurallara uymak trafik tehlikeye düsmemek kaydiyla öndeki araci geçmek gibi sebeplerle serit degistirebilecegimizi bildirir.


DEVAMLI çIZGI
Bu çizgi boyunca hiçbir sebeple sol seride geçilmez ve üzerinden gidilemez.(Tirmanma seridi bulunan üç seritli ve iki yönlü yol kesimlerinde en sagdaki seride geçme hali müstesna).Öndeki araçlari geçmenin yasak oldugu kavsak,tepe üstü,dönemeç, yaya geçidi,köprü,tünel gibi yerlerin yaklasiminda çizildigi için serit degistirilemez.


KESIK VE DEVAMLI çIZGI YANYANA ISE
Bu çizgi boyunca araçlara en yakin olan çizginin anlamina göre hareket edilir. Kesikli çizgiye yakin olan araç serit degistirebilir,düz çizgiye yakin olan araç serit degistiremez .


PARALEL DEVAMLI çIZGI
Bu çizgi tasit yolunu bölünmüs yol durumuna getiren ayirici (Röfüs) anlamindadir.Bu çizgiler boyunca karsi yönden gelen trafik için ayrilmis yol bölümüne girilmez.


OKLU çIZGILER
Gidise ayrilmis çok seritli yollarda sürücülerin yapmak zorunda olduklari hareketleri göstermek maksadiyla tasit yoluna yazilan yazilar ve çizilen isaretlerdir. Özellikle kavsak yaklasimlarinda, gidilecek yöne göre uygun seride girilmesini hat?rlat?r.


Geçilmez. Bu çizginin geçis amaciyla dahi hiçbir zaman ihlal edilmemesi gerekir.


Bir yönde geçis. Kesik çizgi tarafinaki tasitlar bu çizgileri geçis amaciyla ihlal edilebilirler. Ancak sürekli çizi tarafindaki tasitlar geçis amaciyla bu çizgileri ihlal edemezler.


Dur çizgisi. Bu çizgiye geldiginizde mutlaka durmalisiniz.


Kavsak oklari. Kavsaklara yaklasimda hangi seritlerdeki tasitlarin hangi yöne döneceklerini belirtir.


Kisitlanmis alan. çapraz çizgilerle taranmis alana girilmemelidir.


Park yapilmaz hatti. Bu sekilde isaretlenmis alanlara park yapilmamalidir.


Yaya geçidi. Yaya geçitlerinde yayalarin geçislerine izin verilmelidir.


Gerekli durumlarda bu çizgiye geldiginizde mutlaka durmalisiniz.


Serit ayirma çizgisi. Ayni veya ters yönlü trafik akisi olan seritleri ayirmada kullanilabilir. Geçislerde bu çizgi gerektiginde ihlal edilebilir.


HIZ KURALLARI

Aksine i?aret bulunmad?kça yerle?im yeri d???nda ve içinde römorksuz ta??t cinsleri için en çok h?z s?n?rlar? a?a??da gösterilmi?tir.
TÜRK?YE'DE ARAçLARIN UYMASI GEREKEN YASAL HIZ SINIRLARI
C?NS? YERLE??M YER? ?ç?NDE YERLE??M YER? DI?INDA OTOYOLDA
(Km/Saat) (Km/Saat) (Km/Saat)
Otomobil 50 90 120
Otobüs 50 80 100
Minibüs, kamyon ve kamyonet 50 80 90
Arazi ta??tlar? ve motosikletler 50 70 80
Tehlikeli madde ta??yan araçlar ve özel 30 50 60
yük ta??ma izin belgesi veya özel izin
belgesi ile karayoluna ç?kan araçlarda
(Belgelerinda aksine bir hüküm yoksa)
Motorlu ve motorsuz bisikletler 30 50 -
Lastik tekerlekli traktörler, ar?zal? bir arac? çeken araçlar ve i? makineleri 20 20 -


NOT:Romorksuz bir araca römork tak?l?rsa, arac?n h?z? saate 10 km. daha dü?ük olmal?.

Takip mesafesi: Hareket halindeki iki araç aras?ndaki mesafeye denir. Takip mesafesi h?z?n yar?s? kadar mesafedir. Örne?in h?z? 90km/s olan bir arac?n takip mesafesi 45m olmal?d?r.

NOT: Bir arac?n 2 saniyede kat etti?i yol takip mesafesi kadard?r.88.89....


Trafik Tanzim ??aretleri

Karayolundan yararlananlara trafik düzen ve güvenli?ini sa?lamak yönünden, uymalar? gerekli olan, yasaklama, k?s?tlama ve mecburiyetleri bildiren levhalard?r



Trafik Bilgi ??aretleri

Yoldan yararlananlara, yol ve yak?n çevresiyle, kenar?nda bulunan yerle?im yerleriyle çe?itli hizmet birimleri hakk?nda bilgi verir.